All posts in Σκέψεις

Η αριστεία καταντάει ρετσινιά

Είναι μέρες τώρα που δεν μπορεί να ξεκολλήσει από το μυαλό μου αυτή η φράση του νέου υπουργού Παιδείας (εδώ 20:30). Σαν άνθρωπος που ασχολούμαι με την εκπαίδευση, που έχω σπουδάσει στην Ελλάδα, αλλά που έχω και δύο παιδιά που σε λίγο καιρό θα περάσουν από το ελληνικό σχολείο δεν μπορώ να κοιμηθώ (μεταφορικά αλλά και κυριολεκτικά) από την φράση του εκλεκτού-εκλεγμένου-άριστου της ελληνικής κοινωνίας υπουργού Παιδείας.
Αυτήν την φράση, ακόμα και να την πάρει πίσω, θα ήταν λάθος να την εκλάβω σαν αφέλεια ή βιασύνη. Είναι πολιτική αντίληψη, ιδεολογική προσέγγιση για την παιδεία και την κοινωνία. Δεν είναι καινούργια, ίσα-ίσα είναι μία πραγματικότητα που όλοι βιώνουμε, για αυτό με τυραννάει και τόσο. Άλλωστε όπως είπε και σε μία σαββατιάτικη πρωινή εκπομπή (29:00 και   μετά) ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του κυβερνώντος κόμματος (Ν. Φίλης – δημοσιογράφος) είναι ο τρόπος που αντιλαμβανόμαστε την παιδεία. Το πρόβλημα του κ. Φίλη δεν είναι για το αν υπάρχουν πρότυπα (είναι απόφοιτος ο ίδιος ενός τέτοιου) αλλά το ότι τα παιδιά πρέπει να μπαίνουν με κλήρωση και όχι με τεστ δεξιοτήτων. Γιατί τα τεστ δεξιοτήτων εμπεριέχουν ταξικό διαχωρισμό. «Φτιάχνουμε παιδιά ελίτ από τα 12 χρόνια» (το πρόβλημα είναι αν θα φτιαχτεί με κλήρωση η ελίτ ή αν θα αξιολογηθεί πριν). Δηλαδή τόσα χρόνια που στα μουσικά γυμνάσια και λύκεια της  χώρας μπαίνουν τα παιδιά με ένα τέτοιο τεστ, έχει φτιαχτεί μία ταξική ελίτ μουσικών στην χώρα που εγώ, που δεν είμαι απόφοιτος τέτοιων σχολείων, δεν μπορώ να “σπάσω”. Δεν ξέρω αν έγινε με κλήρωση ο κ. Φίλης κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος.
Εδώ γυρνάμε στην αριστεία σαν ρετσινιά. Στα παιδιά που κάνω μάθημα μουσικής τα ρωτάω για τους βαθμούς τους στο σχολείο. Όλα σχεδόν είναι αριστούχοι. Βγάζει 19,2 και του λέω
-Είσαι δηλαδή ο καλύτερος στην τάξη!
– Όχι, μου απαντάει
– Από τα αγόρια όμως πρέπει να είσαι ο καλύτερος.
– Υπάρχουν άλλοι δύο, ο ένας έβγαλε 20 (άριστος παντού αυτός)
Στα σχολείο βρήκαμε την λύση για να αποφύγουμε την ρετσινιά σκέφτηκα. Θα είναι όλοι άριστοι. Όλοι 20. Έχω καιρό να πετύχω έναν που έχει βγάλει 16 ή 17. Όλοι αριστούχοι. Ακόμα και στα ωδεία δυσκολευόμαστε να βάλουμε “κακό βαθμό” στα παιδιά μην στεναχωρηθούν. (πόσο άδικο είναι αυτό για τα παιδιά που προσπαθούν  όμως). Έτσι αποφεύγουμε τις γκρίνιες από τα παιδιά, τους «κοινωνικούς ρατσισμούς» καταπολεμάμε τις ταξικές μας φοβίες και τους υστερικούς γονείς μαζί, που φωνάζουν και θεωρούν αδιανόητο το δικό τους παιδί να  υπολείπεται σε κάτι έναντι κάποιου άλλου. Λύνοντας λοιπόν το θέμα της ρετσινιάς στην δευτεροβάθμια στο πανεπιστήμιο χωρίς να υπάρχει αξιολόγηση των σχολών (όλες οι νομικές είναι ίδιες, όλες οι πολυτεχνικές κ.λ.π.) δεν υπάρχει θέμα για την εισαγωγή. Μέσα στο πανεπιστήμιο οι άριστοι μαθητές δεν απολαμβάνουν κανένα βέβαια προνόμιο. Δεν έχουν να κερδίσουν τίποτα μέσα στο πανεπιστήμιο αν είναι άριστοι ούτε βέβαια τα πανεπιστήμια είναι συνδεδεμένα με την αγορά ώστε οι άριστοι να βρίσκουν πιο εύκολα πρόσβαση σε αυτήν. Καλύτερα να γραφτούν σε κάποια κομματική νεολαία, να κάνουν γνωριμίες, αυτό είναι πάντα πιο αρεστό στην ελληνική κοινωνία. Έτσι και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση ξεμπερδέψαμε με την «ρετσινιά» (εκτός από την κομματική ρετσινιά που είναι απαραίτητη για να είσαι αξιοπρεπής Έλληνας. Δεν έχει σημασία το κόμμα, οι κωλοτούμπες συγχωρούνται, το να είσαι ανένταχτος δεν συγχωρείται. Το να είσαι απλά άριστος, δεν συγχωρείται)
Τελειώνοντας το πανεπιστήμιο και περνώντας στην ζωή του ενήλικα εργαζόμενου πολίτη προσπαθείς να μπεις στο δημόσιο ώστε να μην αξιολογείσαι (μόνο βάση της κομματικής σου ταυτότητας, αυτό το έμαθες στο πανεπιστήμιο)
Αυτή η αντίληψη/ιδεολογία, είναι – εννοείται δεν θα μπορούσε να είναι και αλλιώς – εναντίον της οποιασδήποτε αξιολόγησης γιατί έτσι θα προκύψουν κάποιοι άξιοι, δηλαδή – «κοινωνικός ρατσισμός». Θα προκύψουν κάποιοι καλύτεροι άλλων οι οποίοι θα πρέπει να ανταμειφθούν κιόλας πράγμα απαράδεκτο για την ελληνική πραγματικότητα αφού εδώ πρέπει να ανταμείβονται μόνο όσοι ανήκουν σε ένα κόμμα (οποιοδήποτε) και όποιοι γνωρίζουν καλά ή τους έχει υποχρέωση κάποιος που ανήκει σε ένα κόμμα (οποιοδήποτε) Έτσι όλοι δεν αξιολογούμαστε και δεν αξιολογούμε κανέναν. Ένας χυλός που ξεχωρίζουν μόνο οι πραγματικοί ολιγάρχες, οι κομματικοί. (και οι φίλοι τους)
Πως λοιπόν κύριε υπουργέ Παιδείας, υπεύθυνε για το πνευματικό μέλλον του τόπου, αυτός ο κόσμος που δεν αξιολογεί και δεν αξιολογείται θα μπορέσει να αξιολογήσει, να αποφασίσει και τέλος να ψηφίσει τους άριστους τους καλύτερους για να τον εκπροσωπήσουν στην βουλή στους δήμους στα συνδικαλιστικά τους όργανα κ.λ.π.  Εσείς, που κάποιος σας αξιολόγησε και σας τοποθέτησε στον θεσμικό σας ρόλο με τι κριτήρια το έκανε αυτό; Μήπως δεν είστε εσείς άξιος για να είστε εκεί που είστε; Η δικιά σας αριστεία είναι ρετσινιά ή έχει πλυθεί το ρετσίνι σε κομματικά-ιδεολογικά λουτρά.

Links:

Η αριστεία ως ρετσινιά –  Γιάννης Αντωνίου

H αριστεία  ως “ρετσινιά” – Χρήστος Γιανναράς

Η ιδεολογική απαξίωση της αριστείας – Παπαγγελής  Θεόδωρος Δ.